KUANTAN: Lebih 95 peratus gelatin atau protein haiwan yang digunakan dalam pembuatan makanan, ubat-ubatan, kosmetik dan produk kegunaan harian di negara ini didakwa tiada sijil halal.
Kebanyakannya didakwa berasal daripada sumber yang disembelih secara tidak halal dan tidak mengikut syarak.
Pensyarah Fakulti Teknologi Kejuruteraan Kimia dan Proses (FTKKP) Universiti Malaysia Pahang Al-Sultan Abdullah (UMPSA), Prof. Madya Dr. Farhan Mohd. Said berkata, kurang daripada tiga peratus adalah gelatin halal yang berasal daripada bahan halal atau dibenarkan.
Peratusan rendah itu antaranya disebabkan piawaian dan prosedur mendapatkan sijil halal yang kompleks.
Katanya, semua proses bermula daripada sembelihan, prarawatan, pengekstrakan, penapisan, purifikasi dan pengeringan, perlu mematuhi Sistem Pengurusan Halal Malaysia (SPHM) dan Manual Prosedur Pensijilan Halal Malaysia (MPPHM).
“Selain dokumentasi, pengeluar juga perlu mempunyai sistem kebolehkesanan rantaian bekalan yang lengkap. Sebagai contoh, gelatin daripada sumber haiwan halal boleh menjadi tidak halal jika tercemar dengan bahan yang diragukan status halalnya semasa pemprosesan atau pengendalian.
“Pencemaran ini dikenali sebagai pencemaran silang. Pengeluar juga perlu memastikan integriti halal sepanjang rantaian bekalan dijaga bermula daripada pemprosesan, logistik, pergudangan, dan penyimpanan.
“Di Malaysia, kesedaran mendapatkan pensijilan halal dalam kalangan industri masih rendah, terutama Perusahaan Kecil dan Sederhana (PKS) haiwan ruminan disebabkan kekangan kewangan dan halangan pengurusan.
“Piawaian halal dan prosedur pensijilan yang kompleks juga menjadikan kesukaran buat PKS atau penternak haiwan ruminan ini untuk mendapatkan sijil halal,” katanya kepada Nexbyte.
Gelatin ialah bahan koloid daripada kolagen biasanya diambil daripada kulit, tulang dan tisu haiwan seperti lembu dan khinzir.
Mengenai industri gelatin halal tempatan seakan tidak wujud walaupun Malaysia mempunyai ribuan penternak lembu, kambing, kerbau dan pengusaha ikan air tawar, beliau berkata, ladang ternakan yang ada berskala kecil dan tidak mencukupi untuk memenuhi keperluan tempatan.
Katanya, statistik Jabatan Perkhidmatan Veterinar (DVS) menunjukkan, kumpulan ruminan (lembu dan kerbau) di Malaysia berjumlah kira-kira 798,771 pada 2023 dan jumlah itu hanya dapat menampung sekitar 15 peratus keperluan tempatan.
Beliau berkata, gelatin halal umumnya daripada sumber lembu seperti tulang dan kulit lembu yang disembelih secara halal.
“Untuk menghasilkan satu kilogram (kg) gelatin lembu, ia memerlukan lebih kurang enam kg tulang dan kulit daripada lembu yang disembelih secara halal. Negara hanya mempunyai 726,206 lembu dan hanya memenuhi lebih kurang 15 peratus keperluan domestik dan mengimport 85 peratus.
“Menurut DVS, negara memerlukan lebih 1.8 juta ruminan setahun untuk menyokong pengeluaran gelatin, iaitu tiga kali ganda daripada kumpulan negara semasa,” katanya.
Dr. Farhan berkata, negara juga tidak mempunyai sistem penyembelihan lembu halal berskala besar dan sistematik yang boleh membantu pengumpulan tulang dan kulit kerana kebanyakan ladang lembu diusahakan oleh penternak kecil.
“Bagi membangunkan kilang pemprosesan gelatin yang memenuhi piawaian halal, modal pelaburan besar dan kepakaran teknikal yang tinggi diperlukan. Anggaran modal diperlukan boleh mencapai lebih RM120 juta.
“Selain modal besar, negara juga kekurangan kepakaran terutama pengurusan sisa berskala industri. Ia mengehadkan pengendalian bahan mentah secara efisien. Faktor-faktor tersebut menyebabkan tidak ramai pelabur tempatan yang sanggup melabur,” katanya. – UTUSAN
