Kerajaan perlu mewajibkan pengendali bas dan logistik memasang sistem telematik untuk dihubungkan kepada pangkalan data pemandu sebagai antara syarat pelesenan.
Saya merujuk kepada laporan berita mengenai pengumuman Menteri Pengangkutan Anthony Loke Siew Fook bahawa Agensi Pengangkutan Awam Darat (APAD) bakal membangunkan sistem pangkalan data untuk pemandu bas ekspres dan persiaran, lengkap dengan rekod mereka sebelum ini, bagi meningkatkan keselamatan pengangkutan darat.
Sudah menjadi perkara biasa untuk kita mendengar bahawa pemandu mempunyai begitu banyak saman tetapi masih dibenarkan memandu kenderaan berat termasuk lori, bas ekspres, bas henti-henti dan bas persiaran.
Selama bertahun-tahun, ia telah menjadi kegagalan di pihak Kementerian Pengangkutan dan Kementerian Dalam Negeri termasuk Jabatan Pengangkutan Jalan, APAD dan polis.
Ia disebabkan tiada keselarasan antara agensi penguatkuasa bagi rekod kesalahan trafik dan keselamatan kenderaan bagi pemegang lesen vokasional iaitu Kenderaan Perkhidmatan Awam (PSV) untuk bas dan Lesen Kenderaan Barangan (GDL) dalam sektor logistik.
Untuk makluman sekitar lapan tahun lalu, sudah terdapat usaha oleh Suruhanjaya Pengangkutan Awam Darat (SPAD) untuk menangani masalah ini.
LATAR BELAKANG
Pada tahun 2013, SPAD telah membangunkan Sistem Maklumat Pemandu (DIS) untuk pemandu teksi bertujuan untuk penilaian merit atau demerit.
DIS mempunyai enam fungsi yang terdiri daripada permohonan kad pemandu, klasifikasi, semakan pra-pekerjaan, kemaskini butiran pekerjaan, penilaian pemandu dan semakan kesahihan.
DIS mengklasifikasikan pemandu berdasarkan rekod prestasi mereka untuk tujuan pengesanan dan pemantauan seperti kesalahan lalu lintas, kesalahan jenayah dan aduan.
Ia juga menawarkan status pekerjaan pemandu dalam talian dan orang ramai boleh menyemak penilaian dan kesahihan pemandu.
Pada peringkat tertentu, SPAD telah berjaya memberi ketelusan terhadap status dan prestasi pemandu teksi dengan rekod bersih dan mengesan pemandu teksi tiada lesen.
DIS juga memberi manfaat kepada syarikat teksi untuk mendapatkan butiran lanjut sebelum menawarkan pekerjaan kepada pemandu teksi.
Pada tahun 2017, SPAD telah cuba melaksanakan sistem pangkalan data berpusat atau dikenali sebagai Drivers and Commercial Vehicles Information System (DCVIS), yang mengikuti rangka serupa bagi DIS untuk teksi, untuk kenderaan berat dalam sektor pengangkutan dan logistik yang merangkumi bas ekspres, bas persiaran, lori, pengangkutan haulage dan bas henti-henti.
Objektif SPAD pada ketika itu adalah untuk melaksanakan sistem elektronik untuk pangkalan data pemandu bersepadu ke dalam semua rekod pengendali bagi tujuan saringan pemandu dengan rekod yang baik (kesalahan lalu lintas dan jenayah).
DCIVS bertindak sebagai pemula proses saringan melalui sentuhan kad RFID untuk sistem telematik dalam kenderaan supaya pemandu yang hanya mempunyai rekod bersih boleh memulakan perjalanan.
DCIVS yang dicadangkan juga merupakan satu usaha untuk merekodkan sejarah dan kesalahan trafik kenderaan bas, lori, bas ekspres, bas henti-henti dan bas persiaran.
Dalam erti kata lain, jika sistem mendapati bahawa pemandu dan/atau kenderaan mempunyai banyak saman tertunggak, ia tidak akan menghidupkan enjin.
SPAD ingin mereka bentuk DCVIS sebagai sistem yang mengutamakan keselamatan.
Bagaimanapun, rancangan itu terbantut dan terpaksa diberhentikan apabila SPAD dibubarkan secara berperingkat pada penghujung 2018.
MISI DI HADAPAN
Ini adalah peluang untuk APAD dan Kementerian Pengangkutan untuk memulihkan projek yang tidak berjaya disiapkan oleh SPAD lapan tahun lalu.
Saya menggesa kerajaan supaya tidak hanya berhenti pada sistem pangkalan data pemandu.
Ini adalah merupakan peluang keemasan untuk APAD dan JPJ membangunkan juga satu sistem pengesanan (telematik) dan pengurusan rekod yang menyeluruh bagi pengendali kenderaan berat. Ia dipanggil Sistem Hab Pemantauan Prestasi (PMHS).
Oleh itu, saya menyeru Kementerian Pengangkutan, APAD dan JPJ duduk semeja dengan polis secepat mungkin dan melakar templat DCVIS yang telah dihentikan sebelum pembubaran SPAD dan seterusnya membangunkan PMHS.
Saya juga menyeru kesungguhan politik dan komitmen jitu dari Menteri Dalam Negeri dan Menteri Pengangkutan untuk bergerak seiring dalam mengatasi rekod yang tidak diselaras melalui Jawatankuasa Kesesakan dan Keselamatan Jalan Raya di peringkat Kabinet, yang kini dipengerusikan oleh Timbalan Perdana Menteri Dato’ Seri Dr Ahmad Zahid Hamidi.
Akhir kata, saya berharap sistem KEJARA juga dimasukkan ke dalam sistem pemantauan PMHS yang menyeluruh ini – telematik dan sistem maklumat pemandu – yang akan dibangunkan oleh APAD.
Mohon kerajaan atasi masalah rekod tidak selaras secepat mungkin demi menjadikan jalan raya lebih selamat untuk semua.
SHAHRIM TAMRIN
Aktivis keselamatan jalan raya dan pengangkutan mampan
Bekas ahli lembaga pengarah MIROS dari Januari 2019 hingga Januari 2022
