Masalah tona kulit tidak sekata lazimnya menjadi lebih ketara apabila usia meningkat, namun perubahan tersebut bukan semata-mata berpunca daripada proses penuaan.
Pendedahan kepada cahaya matahari sejak usia muda, perubahan hormon serta proses pembaharuan sel kulit yang semakin perlahan antara faktor yang boleh menyebabkan pigmentasi dan perubahan tona kulit lebih jelas kelihatan.
Ketua Pegawai Eksekutif Klinik Lovina, Mejar (B) Dr. Hamidah Mohd. Salleh berkata, proses pertukaran sel kulit menjadi semakin perlahan seiring peningkatan usia, menyebabkan kulit mengambil masa lebih lama untuk memperbaharui sel dan menyingkirkan sel lama.
Keadaan itu boleh menyebabkan kulit kelihatan lebih kusam dan tidak seragam, selain menampakkan kesan kerosakan akibat pendedahan cahaya matahari yang terkumpul sejak bertahun-tahun.
Pada masa sama, perubahan hormon turut mempengaruhi penghasilan pigmen pada kulit, khususnya apabila seseorang meningkat usia atau ketika hamil, sekaligus menyebabkan pigmentasi lebih mudah berlaku.
Jeragat mula kelihatan
Antara perubahan yang lazim berlaku apabila tona kulit tidak sekata ialah kemunculan jeragat atau bintik-bintik hitam yang dikenali sebagai sunspot atau age spot.
Perubahan hormon pula boleh mencetuskan melasma yang biasanya kelihatan sebagai tompok berwarna coklat dan bersaiz lebih besar pada permukaan kulit.
Selain itu, masalah pigmentasi selepas jerawat juga boleh menjadi lebih ketara apabila usia meningkat, menyebabkan bekas jerawat kelihatan lebih gelap berbanding ketika usia muda.
“Bila kita berusia, kalau naik jerawat pun kesannya boleh menjadi lebih gelap. Kulit juga mula nampak kusam dan tidak sekata,” katanya kepada Nexbyte.
Menurut Dr. Hamidah, pendedahan kepada cahaya matahari sejak usia muda merupakan antara faktor utama yang menyumbang kepada masalah pigmentasi apabila seseorang semakin berusia.
Kerosakan akibat cahaya matahari tidak semestinya kelihatan serta-merta, sebaliknya boleh terkumpul selama bertahun-tahun sebelum kesannya mula jelas pada kulit.
“Bila usia 20 hingga 30 tahun, mungkin kita tidak nampak kesannya terus. Tetapi kerosakan akibat cahaya matahari itu boleh muncul kemudian,” jelasnya.
Sehubungan itu, penggunaan pelindung matahari atau sunblock perlu dijadikan rutin harian dan diamalkan secara konsisten sejak usia muda bagi membantu melindungi kulit daripada kerosakan akibat sinaran matahari.
Elak kesilapan penjagaan kulit
Antara kesilapan penjagaan kulit yang boleh memburukkan masalah pigmentasi ialah tidak menggunakan sunblock, menggunakannya secara tidak konsisten atau memilih produk yang tidak sesuai dengan jenis kulit.
Penggunaan produk pengelupasan secara berlebihan, terutama yang bersifat agresif, turut boleh menyebabkan kulit mengalami kerengsaan dan seterusnya memburukkan pigmentasi.
Tabiat memicit jerawat juga perlu dielakkan kerana tindakan tersebut boleh mencetuskan keradangan yang akhirnya meninggalkan kesan gelap pada kulit.
Selain itu, penggunaan produk pencerah atau pemutih kulit secara tidak terkawal boleh mendatangkan masalah sekiranya produk berkenaan tidak sesuai dengan keadaan kulit atau digunakan tanpa panduan yang betul.
Tidak boleh kembali seperti usia muda
Mengulas mengenai perubahan kulit akibat penuaan, doktor berkata, masalah tona kulit tidak sekata boleh diperbaiki dan dikawal, namun tidak boleh dikembalikan sepenuhnya seperti ketika usia muda.
Menurutnya, rawatan yang dijalankan lebih kepada mengurangkan pigmentasi, memperbaiki tekstur serta memperlahankan tanda-tanda penuaan, bukannya menghentikan proses penuaan secara keseluruhan.
“Proses penuaan itu sendiri kita tidak boleh hentikan. Kita boleh melambatkannya,” katanya.
Beliau berkata, penjagaan dan rawatan yang sesuai boleh membantu seseorang kelihatan lebih segar serta tidak terlalu menampakkan usia sebenar.
Namun, hasil rawatan bergantung kepada keadaan dan tahap kerosakan kulit setiap individu, sasaran untuk kelihatan seperti ketika berusia 20 tahun adalah tidak realistik.
Rawatan perlu mengikut keadaan kulit
Bagi masalah pigmentasi, terdapat pelbagai pilihan rawatan yang boleh dipertimbangkan bergantung kepada jenis kulit, tahap masalah dan keperluan setiap individu.
Antaranya termasuk penggunaan produk sapuan yang mengandungi bahan seperti niacinamide, vitamin C, salicylic acid dan alpha arbutin, selain rawatan chemical peel bagi membantu memperbaiki masalah pigmentasi.
Rawatan laser pula boleh digunakan untuk membantu memecahkan pigmen pada kulit supaya ia kemudiannya dapat diproses dan disingkirkan oleh badan.
Selain itu, rawatan skin booster boleh membantu memperbaiki tekstur kulit serta menyokong proses pembaharuan kulit, manakala rawatan yang merangsang penghasilan kolagen boleh dipertimbangkan bagi membantu memperbaiki struktur dan keadaan kulit.
Bagaimanapun, beliau menegaskan bahawa tiada satu rawatan yang sesuai untuk semua orang dan pemilihannya perlu dibuat berdasarkan keadaan kulit serta keperluan setiap pesakit.
Berhati-hati dengan rawatan LED
Orang ramai turut dinasihatkan supaya berhati-hati menggunakan peralatan berasaskan cahaya seperti LED untuk merawat masalah kulit tanpa mendapatkan nasihat yang sesuai.
Walaupun rawatan berasaskan cahaya boleh digunakan bagi keadaan kulit tertentu, ia tidak semestinya sesuai untuk semua individu dan penggunaan yang tidak tepat berisiko memburukkan keadaan kulit.
Antara kesilapan yang sering berlaku ialah pengguna tidak mengetahui tempoh penggunaan yang sesuai atau memilih peralatan yang tidak mempunyai kawalan serta ciri keselamatan mencukupi.
“Kesan sesuatu produk atau peralatan juga berbeza mengikut individu. Ada yang mungkin mendapat hasil yang baik, manakala individu lain pula tidak sesuai menggunakannya,” jelasnya.
Malah, penggunaan peralatan yang tidak sesuai boleh menyebabkan kulit mengalami kemerahan atau keadaan menjadi lebih teruk.
Sehubungan itu, orang ramai disarankan mendapatkan nasihat profesional sebelum mencuba rawatan berasaskan cahaya atau laser, terutama apabila melibatkan penggunaan sendiri di rumah.
